کلینیک تپش: مرکز درمان واریس، زخم دیابتی، زخم پا و سکته قلبی

خدمات تخصصی نوبت دهی مطب دکتر، آنژیوگرافی، درمان آمبولی و ارزیابی سلامت روان (افسردگی و اضطراب).

بهترین پزشک واریس ساری

مقالات تخصصی کلینیک تپش

تنگی شریان مزانتریک

تنگی شریان مزانتریک
2026/07/09

# تنگی شریان مزانتریک چیست؟

 

---

 

# 🟥 **① تنگی شریان مزانتریک چیست؟**

 

تنگی شریان مزانتریک (Mesenteric Artery Stenosis) به باریک شدن شریان‌هایی گفته می‌شود که خون‌رسانی روده‌ها و بخش زیادی از دستگاه گوارش را بر عهده دارند.

 

وقتی این شریان‌ها تنگ می‌شوند، خون کافی به روده‌ها، به‌ویژه پس از صرف غذا که نیاز به خون بیشتر است، نمی‌رسد. در نتیجه بیمار ممکن است دچار درد شکم، کاهش وزن و سوءتغذیه شود.

 

در صورت شدید شدن تنگی یا بسته شدن کامل شریان، ممکن است ایسکمی مزانتریک و حتی مرگ قسمتی از روده ایجاد شود.

 

---

 

# 🟦 **② چرا تنگی شریان مزانتریک ایجاد می‌شود؟**

 

شایع‌ترین علت این بیماری، **آترواسکلروز (تصلب شرایین)** است.

 

سایر عوامل خطر عبارت‌اند از:

 

• افزایش سن

 

• سیگار کشیدن

 

• دیابت

 

• فشار خون بالا

 

• چربی خون بالا

 

• بیماری‌های قلبی و عروقی

 

• سابقه بیماری شریان‌های محیطی

 

• بیماری‌های التهابی عروق (به‌ندرت)

 

این بیماری معمولاً همراه با تنگی سایر شریان‌های بدن نیز دیده می‌شود.

 

---

 

# 🟨 **③ علائم تنگی شریان مزانتریک چیست؟**

 

بسیاری از بیماران در مراحل اولیه علامتی ندارند.

 

با پیشرفت بیماری ممکن است علائم زیر ایجاد شود:

 

• درد شکم ۱۵ تا ۳۰ دقیقه بعد از غذا

 

• ترس از غذا خوردن به علت درد

 

• کاهش وزن

 

• بی‌اشتهایی

 

• نفخ

 

• سوءهاضمه

 

• تهوع

 

• اسهال یا یبوست در برخی بیماران

 

اگر تنگی شدید شود، ممکن است بیمار دچار ایسکمی حاد روده شود که یک اورژانس پزشکی است.

 

---

 

# 🟩 **④ چگونه تشخیص داده می‌شود؟**

 

پزشک ممکن است از روش‌های زیر استفاده کند:

 

• معاینه بالینی

 

• سونوگرافی داپلر شریان‌های مزانتریک

 

• سی‌تی آنژیوگرافی (CTA)

 

• ام‌آر آنژیوگرافی (MRA)

 

• آنژیوگرافی

 

• آزمایش‌های خون در صورت شک به ایسکمی

 

سی‌تی آنژیوگرافی امروزه یکی از دقیق‌ترین روش‌های بررسی تنگی شریان‌های مزانتریک محسوب می‌شود.

 

---

 

# 🟪 **⑤ درمان تنگی شریان مزانتریک چگونه است؟**

 

درمان به شدت تنگی و علائم بیمار بستگی دارد و ممکن است شامل موارد زیر باشد:

 

• کنترل عوامل خطر مانند دیابت، فشار خون و چربی خون

 

• ترک سیگار

 

• مصرف داروهای ضدپلاکت و کاهنده چربی خون

 

• آنژیوپلاستی با بالون

 

• استنت‌گذاری شریان مزانتریک

 

• جراحی بای‌پس عروق مزانتریک در موارد خاص

 

در بیماران علامت‌دار، باز کردن شریان می‌تواند درد شکم را کاهش داده، تغذیه را بهبود بخشد و از بروز ایسکمی حاد روده جلوگیری کند.

 

---

 

# ⬜ **⑥ نکته کلیدی**

 

درد مکرر شکم بعد از غذا، به‌ویژه اگر همراه با کاهش وزن باشد، طبیعی نیست و می‌تواند نشانه تنگی شریان‌های مزانتریک باشد. مراجعه زودهنگام به جراح عروق، شانس درمان موفق را افزایش می‌دهد.

 

---

 

## 📖 ⑦ بیشتر بدانید

 

- ایسکمی مزانتریک چیست؟

 

- آترواسکلروز چیست؟

 

- آنژیوپلاستی شریان‌های احشایی

 

- استنت شریان مزانتریک

 

- درد شکم بعد از غذا

 

- بیماری شریان‌های محیطی

 

---

 

## 👨‍⚕️ ⑧ نظر متخصص تپش

 

تنگی شریان مزانتریک معمولاً یک بیماری پیشرونده است و در بسیاری از بیماران تا مراحل پیشرفته تشخیص داده نمی‌شود. درد شکم پس از غذا و کاهش وزن، دو علامت مهم این بیماری هستند که نباید نادیده گرفته شوند. امروزه در بسیاری از بیماران، درمان با آنژیوپلاستی و استنت می‌تواند بدون نیاز به جراحی باز، خون‌رسانی روده را بهبود بخشد و کیفیت زندگی بیمار را افزایش دهد.

 

---

 

## 🔵 ⑨ باورهای نادرست رایج

 

❌ درد شکم بعد از غذا همیشه به علت زخم معده یا مشکلات گوارشی است.

 

❌ تنگی شریان مزانتریک فقط در سالمندان ایجاد می‌شود.

 

❌ اگر درد شکم گهگاهی باشد، نیازی به بررسی ندارد.

 

❌ همه بیماران مبتلا به تنگی شریان مزانتریک باید جراحی باز شوند.

 

❌ بعد از استنت‌گذاری دیگر نیازی به پیگیری نیست.

 

---

 

## 🟢 ⑩ خلاصه مقاله در ۳۰ ثانیه

 

✔️ تنگی شریان مزانتریک باعث کاهش خون‌رسانی به روده‌ها می‌شود.

 

✔️ درد شکم بعد از غذا، کاهش وزن و بی‌اشتهایی از مهم‌ترین علائم آن هستند.

 

✔️ سی‌تی آنژیوگرافی و سونوگرافی داپلر از مهم‌ترین روش‌های تشخیص هستند.

 

✔️ درمان ممکن است شامل دارو، آنژیوپلاستی، استنت یا جراحی باشد و هدف آن جلوگیری از ایسکمی روده و بهبود کیفیت زندگی بیمار است.

 

---

 

## 📚 منابع علمی

 

- European Society for Vascular Surgery (ESVS) Clinical Practice Guidelines

 

- Society for Vascular Surgery (SVS) Clinical Practice Guidelines

 

- World Society of Emergency Surgery (WSES) Guidelines

 

- European Society of Cardiology (ESC) Guidelines on Peripheral Arterial Diseases

 

- Rutherford's Vascular Surgery and Endovascular Therapy